Cihannüma Dayanışma ve İşbirliği Derneği! -Rıfat Okçabol/soL-

“Bu dernek de nereden çıktı?” demeyin! Anlı şanlı(!) eğitim bakanımız Prof. Dr. Yusuf Tekin, 2013’te, belki de eğitim bakanı müsteşarı olduğunda, bu derneğin kurucu başkanı olmuş.

“Bu dernek de nereden çıktı?” demeyin!

https://www.cihannuma.org/yonetim-kurulu/

Anlı şanlı(!) eğitim bakanımız Prof. Dr. Yusuf Tekin, 2013’te, belki de eğitim bakanı müsteşarı olduğunda, bu derneğin kurucu başkanı olmuş. Dernek adını Katip Çelebi’nin Cihannüma adlı coğrafya kitabından almış. Katip Çelebi, bu kitabı 1648’de Girit seferi sırasında yazmaya başlamış ve 1657'de ölümüne kadar yazmaya devam etmiş. Bu kitap Osmanlı matbaasını kuran İbrahim Müteferrika tarafından bazı eklemeler yapılarak 1732’de yayımlanmış.

Bu derneğin başkanlığını, Tekin’den sonra AKP Trabzon milletvekili ve yandaş anket şirketi GEN-AR’ın ortaklarından Mustafa Şen (2013-2021) yapmış. 

"www.cihannuma.org" adresini tıklayınca ekrana gelen "Hakkımızda" sayfasında yer alan dernekle ilgili bilgilerin bir bölümü şöyle:

"Cihannüma ailesi olarak kendimizi, yakınlıklarımız itibariyle yerel, sözümüzün kuşatıcılığı itibarı ile cihanşümul (evrensel) bir yerde konumlandırıyoruz.
Hz. Ali (r.a)’in yaklaşımında olduğu gibi kendimizi; dinde kardeş olduklarımıza karşı da, yaratılışta eş olduklarımıza karşı da sorumlu hissediyoruz.
İslâm medeniyetinin zemininde, İslâm’ın barış iklimini mümkün kılan Horasan, Bağdat, Endülüs, İstanbul ve bunların arasındaki gidiş-gelişlerin, coğrafyamızda ürettiği değerlerin sahibi olduğumuzun bilincinde olarak, insanlığın yaşadığı maddî ve manevî sorunlara çözüm üretebilme, önerebilme, dünyanın neresinde olursa olsun ve maruz kalan kim olursa olsun, zulme, haksızlığa, adaletsizliğe karşı insanlığın vicdanı ve sesi olabilme tavrının çok önemli olduğunu düşünüyoruz. …Bu anlamda zihinsel kodları düzeltmek, diğer bir deyişle Müslüman zihnini inşa etmeye katkıda bulunmak için çalışmak gerektiği malumdur.  …Ümmet (Hazreti Muhammet’in yolundan gidenlerin) bakışı ile düşünmek, çalışmak, üretmek, başkalarıyla ilgilenmek, nihayet insana ve insanlığa faydalı olmak.

Biz Kimiz: Varoluşu, bilgiyi ve değerleri kendi medeniyetinin ilkeleri ile tanımlayan ilim, irfan ve hikmet (eşyada gizli ilahi sırlar ve amaçlar) okulunun öğrencileri, yeryüzünde adaletin tesis edilmesi için samimiyetle mücadele eden ve bu yolda birlik ve beraberlikten asla vazgeçmeyen kardeşler topluluğuyuz.

Mefkûremiz (ülkümüz): Kendi medeniyetimizin birikiminden beslenerek her çağda adil bir dünya kurabilme, sinesinden bu hedefi taşıyabilecek ve yaşatabilecek önder insanlar çıkarabilme."

Yine bu sayfada, Tevhid (tek ve bir olmak), İstikamet ve Ceht (mücadele) gibi 6 temel değer ile "Özümüzde var olan mayayı, güncel yorumla canlandırmak ve bu amaç için çalışacak önderleri yetiştirmek" gibi 5 Stratejik Amaca yer veriliyor.

Bu derneğin 26-28 Kasım 2021’de düzenlediği çalıştayın Sonuç bildirisinin sonunda da, “Cihannüma’nın kuruluşunda deklare ettiği kadim (pek çok eskiye uzanan)  ilkelere olan bağı/bağlılığı, erdem ve faziletli  (erdemli) oluşun ümmet ve topluluk bilinciyle modern zamanın olumsuz etkilerine karşı bir duruşu ihtivâ eder. Bu duruş ve ilkeli oluş, şartlar ve zemin değişse de Cihannüma değerlerinin kararlı ve karakterli olarak değişmeyeceğinin fikri sağlamlığıyla bir ilan ediş olarak yüzyıllarca hatırlanacaktır” deniyor.

Y. Tekin bakanlık yaparken 15 Ocak 2024’de bu derneğin teşkilat buluşmasında  şöyle konuşmuş1:

"Muhterem Dava Arkadaşlarım,
Bugün adımız ne olursa olsun, kurumsal geçmişimiz ne kadar yeni olursa olsun Cihannüma birlikteliği, sosyolojik ve tarihsel derinliği itibarıyla kadim bir medeniyete istinat etmekte; maziden atiye (geçmişten geleceğe) uzanan kutlu bir Yol’un bugün temsilcisi olma iddiasındayız bizler. … bu yol aynı zamanda bizim tüm yaşam döngümüzün rotasını oluşturan ve menzilinde mutlak Hakikatin (dinî hayatın en yüksek seviyede yaşanarak ilâhî sırlara tanık olunmasının) yer aldığı bir yoldur. Her şeyi var edenin, hiçbir şeye ihtiyaç duymayanın yoludur. Ve bizim yolumuzdur. Bir olanların, birlikte olanların, vahdette (yaratanla yaratılanın tek ve birliğinde) kesret (çoğunluk), kesrette vahdet olanların yoludur. Ümidin, umudun, ümmetin yoludur. .... Bizler, tıpkı şehit ve gazilerimiz gibi, ebedi sadakatimizi sürekli bir itaat bilinciyle devam ettirmek, bu kadim davanın yaşadığımız çağdaki neferleri olarak, üstlendiğimiz sorumluluğu hakkıyla yerine getirmek zorundayız."

Aynı gün Mustafa Şen’den sonra derneğin genel başkanı olan Rıza Yorulmaz da önce “Omzunda taşıdığın, ne mukaddes bir yüktür,/ Artık hesap değişti; “dünya beşten büyüktür.”/ Ayasofya açıldı, Aksa’ya (Kudüs’teki Mescid) selam olsun” mısralarını içeren bir şiir okuyup konuşma yapmış. R. Yorulmaz’ın konuşmasından anlaşıldığına göre;

• Cihannüma Derneği, 1990’lı yılların Milli Gençlik teşkilatlarından yetişip Balgat eğitimlerinden geçmiş kişiler tarafından kurulmuş!
• Cihannüma Dergisi ile ‘Sosyal Bilimler ile Teknoloji’ ve ‘Fen Ve Mühendislik Bilimleri’ alanlarında iki uluslararası hakemli dergi çıkarıyormuş!
• Bilimden kültüre, eğitimden enerjiye, gençlikten şehirciliğe, toplumu ilgilendiren temel konularda ihtisas atölyeleri de kurulmuş!
• “Günde bir sayfa Kuran okumak suretiyle her gün bir cüz (Kuran’ın bölümlerinden her biri), her ay bir hatim yapan (Kuran’ı baştan sona okuyan) gruplar” oluşturulmuş!
• İdlib’de briket evlerden oluşan bir mahalle inşa edilmiş, Kudüs’te iftar sofraları kurulmuş!
• Cihannüma, “maruf– münker çizgisinde” (şeriatın beğendiği çizgide), her türlü taassuptan  ve aşırılıktan uzak, vasat ümmet duruşuna sahip olan bir kuruluşmuş!
• Yeniden kurulan Büyük Türkiye, bütün İslam aleminin ve dahi mazlum coğrafyaların lideri ve umuduymuş!
• Bir zamanlar hayalini kurdukları bütün kazanımlar, Allah’ın izni ve inayetiyle, milletimizin ve bütün mazlum coğrafyalardaki kardeşlerimizin duasıyla, sayın cumhurbaşkanımızın cesareti, azmi ve kararlılığı neticesinde gerçekleşmiş!

R. Yorulmaz sonra da, “Allah’ım; Bizleri kendine ve bize güvenenlere karşı mahcup etme. Ayağımızı kendi yolunda sabit kıl, Arkadaşlarımızı sadık, yolumuzu açık, alnımızı ak eyle” duasıyla konuşmasını tamamlamış.

Derneğin yayınladığı Cihannüma Dergisi’nin son sayısında,2 Prof. Dr. Numan Kurtulmuş’un “Adalet ve Değerler Ekseninde Yeni Bir Sistem Arayışı” ve Prof. Dr. Mehmet Görmez’in “Gelenekten Geleceğe: Din, Toplum ve Ulema Üzerine” yazıları yanında “Modern Finans Sisteminin Borç Tabanlı Yapısı ve İslami Ekonomi Perspektifi; İslam Ekonomisinin Krizleri ve Yeniden İnşası: Üçüncü Nesil Yaklaşım; Müslüman Ülkeler Kapitalist Olamadıkları İçin mi Gelişemedi?; Müslüman Ülkelerde Bağımsız Ekonomi Düşünmenin İmkânı; İslam Ülkeleri Arasında Ekonomik İşbirliğinin Geleceği: Fırsatlar ve Zorluklar” gibi çoğu akademik unvanlı kişilerin makaleleri alıyor.

Bu dergide yazan bir matematik profesörü, "İrade ve Toplumsal Düzen: Sekülerleşme Süreci ve İslam Düşüncesi Perspektifi" adlı makalesinde, “… insanın varlıkla duyusal vicdani ve apaçık temasları, bilgi kaynağı olarak kabul edilmektedir. … Çünkü bilginin esas kaynağı, Allah-alem-insan ilişkisidir. … İslam düşüncesi bilginin kaynağını doğrudan ilahi vahiy olarak kabul eder” gibi ifadelere yer veriyor.

Celal Eren Çelik’in, 22 Aralık 2023’te yazdığı makalede3; 

• İstanbul İl Milli Eğitim müdürlerinden Ömer Faruk Yelkenci,
• Bezmialem Üniversitesi mütevelli heyeti başkanı Ahmet Akca,
• 2020’de TRT Projeler Genel Müdürü olan Mustafa Kahancı,
• ÖSYM’de "Sınav Görevlileri Yönetimi Daire Başkanı" ve sonra 2019-2021’de Yıldırım Beyazıt Üniversitesi’nde bölüm başkanlığı yapan Doç. Dr. Ahmet Kesgin,
• 2020’de Samsun 19 Mayıs Üniversitesi Genel Sekreterliğine getirilen Prof. Dr. Salih Kesgin,
• 19 Mayıs Üniversitesi Rektör Danışmanı Doç. Dr. Harun Özer,
• Milli Savunma Üniversitesi rektör yardımcılığından sonra Sakarya Üniversitesi rektörü olan Prof. Dr. Fatih Savaşan,
• Ortaöğretim İdari ve Mali İşler Daire Başkanı Dr. İbrahim Taşdemir

gibi bazı bürokratların, Cihannüma derneğinin üyesi olduğu açıklanıyor.

Bu bilgiler ışığında, Yusuf Tekin’in sırasıyla, Polis Akademisi Başkanlığı Güvenlik Bilimleri Fakültesi’ne, Gençlik ve Spor Bakanlığı bakan yardımcılığına, Eğitim Bakanlığı müsteşarlığına, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi mütevelli heyet başkanlığına, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi rektörlüğüne ve Eğitim Bakanlığına neden atandığı daha iyi anlaşılıyor. Y. Tekin’in neden tarikatları sivil toplum örgütü olarak gördüğü ve karma eğitime karşı çıktığı da, “toplumsal ihtiyaç ve bilimsel gelişmeler ışığında” dediğinde ne demek istediği de açıklığa kavuşuyor.

Bakan Tekin’in derdi yurttaşlık değil, ümmetçilik!

Siz AKP lideri olsanız, Y. Tekin’i bakanlıktan alır mısınız?

Rıfat Okçabol/soL

-----

1https://www.cihannuma.org/haberler-2/kurucu-genel-baskanimiz-prof-dr-yusuf-tekin%E2%80%99in-teskilat-bulusmasi-konusmasi/, erişim 10 Ekim 2025.

2www.cihannumadergi.com SAYI 19-20 2025, erişim 11 Ekim 2025.

3https://haberalternatif.com/akpnin-sessiz-ve-derin-kliginin-beyni-cihannuma-dernegi/, erişim 11 Ekim 2025.

Şimdi de İBB’nin elindeki taşınmazlara çökecekler -Cem YILDIRIM/Sözcü-

CHP’li Sibel Yanıkömeroğlu “Amaç, belediyelerin gelir ve hizmet yetkilerini kısıtlamak İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne ait 100’den fazla vakfın taşınmazı var” diye konuştu.

TBMM’ye sunulan vakıflara ilişkin “Vakıflar Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik” yasa teklifi uyarınca, belediye mülkiyetindeki kültür varlıklarının yönetim ve denetimi, merkezi idareye devrediliyor. İktidarın hedefinde olan İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne ait 100’den fazla vakfın taşınmazı bulunuyor.

YEREL YÖNETİME DARBE

CHP İstanbul milletvekili Sibel Yanıkömeroğlu, “Kamusal malların yönetimi merkezi idareye verilecek. Yerel yönetimler devre dışı bırakılıyor. Büyükşehir belediyelerine bağlı ortaklık ve kültürel varlıklar da kapsama giriyor. Amaç, belediyelerin gelir ve hizmet yetkilerini kısıtlamak. İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne ait 100’den fazla vakfın taşınmazı var” dedi.

HASSAS DEĞİŞİKLİKLER

TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu’nda benimsenen teklifi eleştiren CHP Antalya Milletvekili Sururi Çorabatır, “Vakıf taşınmazları, kültürel miras, turizm yatırımları ve doğal alanlar konusunda son derece hassas değişiklikler getiriliyor. Anayasal güvence altındaki mülkiyet hakkı, eşitlik ilkesi, hak arama özgürlüğü açısından sakıncalar var” dedi.

İşte gözlerine kestirdikleri İBB Vakfı’nın değerli mülkleri

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin sahip olduğu kültür taşınmazları 100’den fazla. AKP’nin yasa teklifi yasalaşırsa bu taşınmazlar kamu idaresine devredilecek. Bu taşınmazlar arasında şunlar bulunuyor:

- Müze Gazhane
- Art İstanbul Feshane
- Beşiktaş İskele Kütüphanesi
- Kadıköy İskele Kütüphanesi
- Beyoğlu Sineması 
- Yerebatan Sarnıcı
- Casa Botter
- Moda İskelesi

Cem YILDIRIM/Sözcü

AYM’nin “Gezi” hükümlüsü Tayfun Kahraman kararının gerekçesi: “Eylemlerinin, şiddet olayları ile illiyet bağı yok” + AYM’nin Tayfun Kahraman kararı Resmi Gazete’de

AYM’nin “Gezi” hükümlüsü Tayfun Kahraman kararının gerekçesi: “Eylemlerinin, şiddet olayları ile illiyet bağı yok” -T24/Ankara-

Anayasa Mahkemesi’nin (AYM), Gezi davasında 18 yıl hapse mahkum edilen şehir plancısı Tayfun Kahraman hakkında verdiği hak ihlali kararının gerekçesi açıklandı. Yüksek Mahkeme’nin kararında, mahkemelerce Kahraman’ın mahkumiyetine gerekçe gösterilen sosyal medya paylaşımları ile basın açıklamalarından hangilerinin şiddete teşvik ya da hükümeti devirmeye teşebbüs etmeye yönelik ifadeler içerdiğinin tespit edilmediği ve bunların hangi şiddet eylemlerine sebep verdiğinin anlaşılamadığına dikkat çekildi. Şiddet olaylarının meydana gelmesinde Kahraman’a yüklenen aktif rolün ne olduğunun anlaşılamadığına dikkat çekilen kararda “Başlamış bir toplantı ve gösteri eylemi sürecinde ortaya çıkan şiddet olaylarının salt varlığı, kendi eylemleriyle bu şiddet olayları arasında illiyet bağı kurulmadığı müddetçe kişileri doğrudan sorumlu tutabilmek için yeterli değildir. Mahkemeler, mahkûmiyet kararlarının gerekçelerinde sanığın cebir ve şiddet kullanarak hükümeti ortadan kaldırmaya teşebbüs etme olarak nitelendirilebilecek eylemlerinin ne olduğunu açık bir biçimde ortaya koymalıdır” denildi. AYM, Kahraman’ın adil yargılanma hakkı kapsamındaki “hakkaniyete uygun yargılanma hakkının ihlal edildiğine” hükmederek, yargılamanın yenilenmesine karar verdi. Öte yandan Yüksek Mahkeme’nin söz konusu kararda, “takdir mahkemenin” vurgusu yapması da dikkat çekti. Kararda, “Verilen bu hak ihlali kararı, uyuşmazlığın sonuçlarından bağımsız olup ihlal kararı üzerine yeniden yapılacak yargılamada beraate veya mahkûmiyete karar verilmesi gerektiği anlamına gelmemektedir” denildi.

"Hangi paylaşımın şiddete teşvik ettiği belirsiz"

AYM’nin Gezi Parkı davasında 18 yıl hapse mahkum edilen ve yaklaşık 42 aydır tutuklu bulunan Tayfun Kahraman hakkındaki hak ihlali kararının gerekçesi belli oldu. Resmi Gazete’de yayımlanan kararda, yargılamaya ilişkin süreçler hatırlatıldıktan sonra, mahkemelerin Kahraman’ın “Gezi Parkı olaylarının bir plan ve organizasyon dâhilinde başlatılması, yaygınlaştırılması, şiddet olaylarının meydana gelmesinde ve Gezi ruhunun yaşatılmasında aktif rol oynadığını kabul ettiklerine” değinildi. Mahkemelerce Kahraman’ın hem şahsi sosyal medya hesabından hem de Taksim Dayanışması’nın sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımlardan sorumlu tutulduğu kaydedilen kararda, bazı basın açıklamalarının da mahkumiyet kararına gerekçe yapıldığı anımsatıldı. Kararda, “yargı mercilerince cezalandırmaya dayanak gösterilen paylaşım ve açıklamaların hangisinin doğrudan şiddeti teşvik eden ya da şiddete özendiren yahut cebir ve şiddet kullanarak hükûmeti ortadan kaldırmaya teşebbüs etmeye yönelik ifadeler içerdiğini gösteren bir gerekçeye yer verilmediğine” vurgu yapıldı.

“Şiddetin meydana gelmesindeki rolü anlaşılamadı”

Kahraman’a atfedilen paylaşım ve açıklamaların şiddet içeren olaylarla olan illiyet bağının da tartışılmadığına dikkat çekilen kararda, “Tam olarak hangi sözlerin kışkırtıcı nitelikte olduğu anlaşılamadığı gibi bu paylaşım ve açıklamaların akabinde bunlarla bağlantı kurulabilir nitelikte nasıl bir şiddet olayının meydana geldiği ya da bunların somut olarak hangi şiddet olaylarına yol açtığı da anlaşılamamıştır. Öte yandan ilk derece mahkemesi başvurucunun Gezi olaylarına ilişkin olarak toplumsal ve küresel düzeyde algı oluşturulması amacıyla film, belgesel ve video çekimlerini koordine ettiğini belirtmiş ancak hangi filmde hangi ifadelerle nasıl bir algı oluşturduğuna dair herhangi bir açıklama yapmamıştır. Bu tespitler neticesinde şiddet olaylarının meydana gelmesinde başvurucuya yüklenen aktif rolün ne olduğu karardan anlaşılamamaktadır” değerlendirmesi yapıldı.

“İlliyet bağı olmadan sorumlu tutulamaz”

Kararda, Gezi olaylarının yaşandığı dönemde bazı yerlerde ciddi şiddet olayları yaşandığı, bu olayların bir kısmında yaralanmalar ve hatta ölümler meydana geldiği de anımsatılırken, “Ancak başlamış bir toplantı ve gösteri eylemi sürecinde ortaya çıkan şiddet olaylarının salt varlığı, kendi eylemleriyle bu şiddet olayları arasında illiyet bağı kurulmadığı müddetçe kişileri doğrudan sorumlu tutabilmek için yeterli değildir. Mahkemeler, mahkûmiyet kararlarının gerekçelerinde sanığın cebir ve şiddet kullanarak hükümeti ortadan kaldırmaya teşebbüs etme olarak nitelendirilebilecek eylemlerinin ne olduğunu açık bir biçimde ortaya koymalıdır. Buna ilişkin eylemlerin açıkça gösterilmediği durumlarda, verilen mahkûmiyet kararının gerekçesinin yeterli olduğunun değerlendirilmesi mümkün değildir” denildi.

Yargıtay eleştirildi, çelişkilere dikkat çekildi

Yüksek Mahkeme’nin kararında, Yargıtay kararına da eleştiriler yöneltildi. Kararda, Yargıtay’ın Taksim Dayanışmasının sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımlarla Kahraman’ın bağlantısını, “söz konusu hesabın şifresini istemesine ilişkin iletişim kaydına dayandırdığı” hatırlatılarak, şu eleştiride bulunuldu: “Yargıtay, Taksim Dayanışmasının sosyal medya hesaplarından aktif biçimde yapıldığını kabul ettiği paylaşımlardan hangisinin başvurucuyla bağlantılı olduğuna dair bir belirleme yapmamıştır. Diğer taraftan iddianamede Taksim Dayanışmasının sosyal medya hesaplarından yapılan paylaşımların daha çok Gezi Parkı olaylarının yaşandığı Mayıs-Haziran aylarına ilişkin olduğunun belirtildiği görülmektedir. Bununla birlikte söz konusu şifre talebinin ise 2 Ekim 2013 tarihli olduğu dikkat çekmektedir. Sosyal medya paylaşımlarının tarihi ile şifre talebinin tarihi dikkate alındığında söz konusu iletişim kaydının anılan paylaşımların sorumluluğuna delil teşkil edip edemeyeceği hususunda oluşan ciddi tereddütler, yargı mercilerinin sunduğu gerekçelerle giderilememiştir. Dolayısıyla şifre isteme olayı ile provokatif kabul edilen paylaşımlar arasında nasıl bir ilişki kurulduğu da karardan anlaşılamamaktadır. Bu itibarla yargı merciince başvurucuya atfedilen eylemler ile mahkûmiyete esas alınan mevcut deliller arasında somut bir bağ kurulamadığı sonucuna varılmıştır”

Yerel mahkemede yok Yargıtay’da var

Yerel mahkeme kararında mahkumiyet gerekçesi yapılmayan dinleme kayıtlarının Yargıtay’ın onama kararında gerekçe yapıldığına da yer verilen AYM kararında, “Bu hâliyle mevcut durum başvurucunun temyiz aşamasında mahkûmiyetine esas teşkil eden bir delile karşı savunma yapma imkânından yoksun bırakılması sonucunu doğurmuştur” değerlendirmesi yapıldı. Başvurucunun, söz konusu dinleme kayıtlarının tüm taleplerine rağmen yargılamanın hiçbir aşamasında dosya kapsamına dâhil edilmediğini ileri sürdüğü de hatırlatılan kararda, “Mahkûmiyet hükmünün onanması kararında Yargıtay’ın başvurucunun bu şikâyetini karşılayacak bir gerekçe oluşturmadığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla somut olayda başvurucunun mahkûmiyetine esas teşkil eden dinleme kayıtları, ilk kez kanun yolu aşamasında ve başvurucuya bu delillere karşı savunma yapma imkânı tanınmadan hükme esas alınmıştır. Bu durumun silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkeleriyle bağdaşması mümkün görünmemektedir” denildi.

“Gezi olaylarından önce sadece bir kişiyle iletişimi var”

Kararda, mahkûmiyet hükmünün gerekçelerinden birinin de başvurucunun ve sanıklardan bir kısmının Gezi Parkı olaylarının öncesinde bir plan ve organizasyon dâhilinde hareket ettikleri iddiası olduğuna değinilerek, “Ancak Mahkemeyi bu şekilde düşünmeye iten bulgunun tam olarak ne olduğu karardan anlaşılamamaktadır. Başvurucu hakkındaki iletişim tespiti kayıtlarına bakıldığında Gezi Parkı olaylarından önce yargılamanın diğer sanıklarından yalnızca biriyle iletişiminin olduğu görülmektedir. Yine bu iletişimin içeriğine ve yoğunluğuna dair bir bilgi de kararda yoktur. Dolayısıyla olayların başvurucu tarafından önceden planlandığı şeklindeki bir sonuca ulaşabilmek için başvurucu yönünden eldeki tek bulgu olaylardan önce sanıklardan biriyle mevcut olan iletişimidir. Ancak bu bulgunun tek başına önceden bir plan dâhilinde hareket edildiği sonucuna ulaşmak için yeterli olduğunu söylemek mümkün görünmemektedir” ifadeleri kullanıldı.

“Cezai sorumluluğunun ne şekilde doğduğu belirsiz”

Yerel mahkeme ve Yargıtay’ın, Gezi Parkı olaylarının devam ettirilmesi amacıyla gerçekleştirilen toplantılara katıldığı ve asli fail kabul edilen Osman Kavala’nın başka bir sanık aracılığıyla başvurucu Kahraman üzerinden bu forumların koordinasyonunu sağladığı iddiasına da değinilen kararda, “Ancak başvurucunun somut olarak ne zaman hangi forum toplantılarına katıldığı, bu toplantılarda ne tür kararlar alındığı, alınan kararların şiddet olayları üzerindeki etkisi ve özellikle bu forumların organizasyonu ile ortaya çıkan şiddet eylemleri arasında nasıl bir bağlantı bulunduğu hususlarında herhangi bir açıklık içermemektedir” denildi. Kararda, bahsedilen forum faaliyetleriyle irtibat kurulmasını mümkün kılacak somut ilişkinin ne olduğu yönünde de yeterli değerlendirme yapılmadığı belirtilerek, “Bu kapsamda isnat edilen eylemlerin başvurucunun cezai sorumluluğunu ne şekilde doğurduğu yeterli biçimde gerekçelendirilmemiştir” ifadeleri kullanıldı.

“Aynı konunun neden farklı yorumlandığı anlaşılmıyor”

Kahraman’ın başvurusunda ayrıca “İstanbul 33. Asliye Ceza Mahkemesi’nde Gezi Parkı olaylarıyla ilgili olarak başka sanıkların yargılandığı bir davada Gezi eylemlerinin anayasal hak kapsamında değerlendirildiği ve ayrıca Taksim Dayanışmasının suç örgütü olduğuna dair herhangi bir delil bulunmadığı tespitlerine yer verildiğini ve bu kararın kesinleştiğinin” belirtildiğine atıf yapılan kararda, “Somut olayda başvurucunun kendi davasında aynı konunun neden farklı yorumlandığına dair Mahkemelerce yeterli bir gerekçe de ortaya konulmamıştır.” denildi.

Yeniden yargılama yapılacak

Kahraman’ın Anayasa ile güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki “hakkaniyete uygun yargılanma hakkının” ihlal edildiğine hükmeden Yüksek Mahkeme, yargılamanın yenilenmesine karar verdi. Karar 9’a karşı 5 oyla alındı. İrfan Fidan, Muhterem İnce, Yılmaz Akçil, Ömer Çınar ve Metin Kıratlı’nın muhalif kaldığı kararın bir örneği, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla ilk derece mahkemesi sıfatıyla İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesine gönderildi. Karar uyarınca Kahraman yeniden yargıalanacak.

“Takdir mahkemenin” vurgusu

Öte yandan Yüksek Mahkeme’nin söz konusu kararda, “takdir mahkemenin” vurgusu yapması da dikkat çekti. Son dönemde bir kaç kararında daha yer verilen cümleyi Kahraman kararında da kullanan AYM, kararın hüküm bölümünden hemen önceki “giderim” başlığı altına “Verilen bu hak ihlali kararı, uyuşmazlığın sonuçlarından bağımsız olup ihlal kararı üzerine yeniden yapılacak yargılamada beraate veya mahkûmiyete karar verilmesi gerektiği anlamına gelmemektedir. Kural olarak yargılamanın her aşamasında olduğu gibi ihlalin sonuçlarını gidermek üzere yeniden yapılacak yargılama sonunda da delillerin dava ile ilişkisini kurma, bunları değerlendirip sonuç çıkarma ve bu sonuca dayalı olarak beraate ve mahkûmiyete karar verme yetkisi ilgili mahkemelere aittir” cümlesini ekledi. AYM ile Yargıtay arasında daha önce yine Gezi davasından hüküm giyen Can Atalay kararı nedeniyle kriz yaşanmış, Yüksek Mahkeme’nin ceza yargılamasının esasına girdiği iddiaları da tartılma konusu olmuştu.

                                                            ***

AYM’nin Tayfun Kahraman kararı Resmi Gazete’de -Sözcü

Anayasa Mahkemesinin Gezi Davası tutuklusu Şehir Plancısı Tayfun Kahraman hakkında verdiği karar Resmi Gazete'de yayınlandı.

Gezi davası tutuklusu Tayfun Kahraman'la ilgili AYM gerekçeli kararı resmi gazetede yayınlandı. Karar, “hakkaniyete uygun yargılanma ihlalinin ortadan kaldırılması” için İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nin yeniden yargılama yapmasını öngörüyor.

Anayasa Mahkemesi, 'Gezi Parkı Davası' olarak bilinen yargılamada, Gezi tutuklusu Tayfun Kahraman'ın 'Adil Yargılanma Hakkı’nın ihlal edildiğine dair gerekçeli kararını açıkladı. Resmi Gazete'de yayımlanan kararda, İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi'ne yeniden yargılama yapılmak üzere gönderilmesi gerektiği bildirildi.

"ADİL YARGILANMA HAKKI İHLAL EDİLDİ"

Ceza hukukçusu ve avukat Hüseyin Ersöz söz konusu karara ilişkin yaptığı paylaşımda şunları yazdı: "Anayasa Mahkemesi, kamuoyunda “Gezi Parkı Davası” adıyla bilinen yargılamada, Tayfun Kahraman’ın Adil Yargılanma Hakkı’nın ihlal edildiğine dair gerekçeli kararını açıkladı. Yüksek Mahkeme Kararında, Hakkaniyete Uygun Yargılanma Hakkı’ndan kaynaklanan güvencelere uyulmadığına hükmetti. Bu karar sonrasında İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından “Yargılamanın Yenilenmesi Kararı” verilmesi zorunlu. Bu noktada, yargılamanın yenilenmesi sürecinde ciddi sağlık sorunları bulunan Tayfun Kahraman hakkında “İnfazın Durdurulması ve Tahliye Kararı” verilmesi de hakkaniyete uygun bir yaklaşım olacaktır. Zira Anayasa Mahkemesi’nin Kararında ortaya koyduğu gerekçeler, İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nin Mahkumiyet Kararına yönelik ciddi eleştirleri de içinde barındırmaktadır. "

                                                              ***

soL "Köşebaşı + Gündem" -16 Ekim 2025 -

Trump şovunu bozan İsrailli komünist soL'a anlattı: 'Bu barış planı değil, klasik bir sömürgeci girişim'-Can Kuyumcuoğlu-

İsrail Parlamentosu'ndaki eylemle Trump'ın sözünü kesen komünist milletvekillerinden biri olan Ofer Cassif'le gerçekleştirdikleri protestonun yanı sıra İsrail siyasetini ve ülkedeki eşitlik mücadelesini konuşma fırsatını yakaladık.

Önceki gün tüm dünya, katlanılması zor sahnelere maruz kaldı. Gazze’deki soykırımın mimarları, İsrail parlamentosu Knesset’te “barış şovu” yapmak üzere buluştu. 

Sahnedeki isim Gazze’deki yıkımın başmimarı ABD Başkanı Donald Trump’tı. “Barış” adı altında Gazze’yi tamamen boşaltarak sermaye cenneti yapmaya soyunan ABD Başkanı’nı iktidarıyla ana muhalefetiyle tüm İsrailli düzen siyasetçileri alkışlara boğdu.

Trump’ın Knesset’teki gösterisi kendisi açısından çok iyi gidiyordu. Ta ki iki İsrailli komünist “coşkulu” konuşmasını kaldırdıkları dövizle bölene kadar...

Hadaş blokundan milletvekilleri Aymen Odeh ve Ofer Cassif, "Filistin'i tanıyın" yazılı dövizleri kaldırmaları üzerine güvenlik görevlileri tarafından hemen meclisten çıkarıldı. Ancak protestoları güne çoktan damgasını vurmuştu.

(https://haber.sol.org.tr/sites/default/files/2025-10/x2280mynxko3och.mp4)

Protesto eden milletvekillerinden Cassif, İsrail Komünist Partisi bünyesinde uzun yıllardır ülkede eşitlik mücadelesi veriyor. soL Haber'in yıllardır dostu. 2021 yılında soL TV'de konuk olmuştu. 

Cassif'le tüm dünyanın konuştuğu protestonun yanı sıra İsrail siyasetini ve ülkedeki eşitlik mücadelesini masaya yatırdık.

‘Meclis bir bütün olarak bu sirk gösterisine katıldı’

Cassif’e ilk sorumuz o gün Knesset’te yaşananlar oldu. Cassif, Trump’ın Netanyahu’yla birlikte yaptığı ziyareti kısa ve net tanımladı: “İki megalomanın mide bulandırıcı gösterisi.”

Cassif, devamında şunları aktardı: 

“Muhalefetin çoğunluğu da dahil olmak üzere, meclis de bir bütün olarak bu sirk gösterisine katıldı. İğrençti, çünkü bu bir megalomanlık gösterisi ve kişilik kültüne tapınmaydı.”

İkilinin barıştan söz etmelerinin “çileden çıkartıcı” olduğunu ifade eden Cassif, iki liderin de hem Gazze'deki soykırımdan hem de İsrailli rehinelerin ve askerlerin ölümlerinden sorumlu olduğunu vurguladı.

İsrail’in Mart ayında halihazırda var olan ateşkes anlaşmasını bozduğunu ve Trump’ın da buna ön ayak olduğunu anımsatan Cassif, şunları kaydetti:

“Trump'ın ayrıca sadece İsrail'i desteklemekle kalmadığını, aynı zamanda Gazze'yi temizlediklerini açıkça dile getirdiğini de unutmamalıyız. Onun dediğine göre, Gazze'de kimse kalmayacak ve kimsenin geri dönmesine izin verilmeyecek. Yani barış iddiaları boş sözler.”

Ofer Cassif

‘Bu barış planı değil, klasik bir sömürgeci girişim’

Cassif, "Filistin'i Tanıyın" döviziyle iki şeye dikkat çekmek istediklerini belirtti: 

“Birincisi, Trump'ın Beyaz Saray'da Netanyahu ile ve Mısır'da Şarm El Şeyh'de sunduğu teklif, Filistin halkının kendi kaderini tayin ve devlet olma hakkını tamamen göz ardı ediyor. 20. Madde'de Filistin devleti konusu çok belirsiz. Çok bulanık ve hiçbir taahhüt yok. Oraya nasıl ulaşılacağına dair bir açıklama yok. Belirtilen koşullar, sömürgeci emperyalist efendilerin karar vereceği koşullar. Yani bu işe yaramaz. Bu bir plan değil. Kesinlikle bir barış planı değil. Çok klasik bir emperyalist ve sömürgeci öneri. 
Diğeri ise Filistinliler özgür olmadığı sürece barış olmayacağını anlamak. Barış adalet gerektirir. Adalet, Filistin halkının kurtuluşunu gerektirir. İsrail devleti yanında kendi devletlerinin kurulmasını. Başka bir şey değil.”

‘Halklar arasında düşmanlık, sömürenlerin işini kolaylaştırır’

Cassif’e soykırımcıların bu gösterisine neden yalnızca komünistlerin tepki gösterdiğini sorduk.

Komünist milletvekili bu konunun karmaşık ve çok katmanlı olduğuna işaret etti:

“İktidardakiler ve parlamentodaki temsilciler, çatışma ve düşmanlık durumunu, en çok sömürülen sınıfları kendi taraflarına çekmek için kullanıyorlar. Lenin bu konuda temel olarak şunu söylüyordu: Halklar veya uluslar arasında bir düşmanlık yaratıldığı sürece, sömüren siyasetçilerin sömürülenlerden destek alması çok daha kolay olur.”

Cassif, İsrail özelinde ise bu konuda Mizrahi Yahudilerini örnek verdi:

“Bu, bugün için de çok geçerli, çünkü İsrail'deki en çok sömürülen kesimlerin çoğunluğu, yalnızca ekonomik olarak değil, aynı zamanda kimliksel ayrım açısından da olabilecek en kötü durumdalar. Özellikle ve esas olarak Mizrahi Yahudilerinden bahsediyorum. Birçoğu sağcı partilere oy veriyor ve birçoğu Netanyahu'ya hayran. Sağcı liderler, kişisel olarak bu kesimlere zarar vermek için ellerinden geleni yaptılar. Ancak bu kesimler yine de onları destekliyorlar.

Bunu Marksist sosyolog Perry Anderson, ‘psikolojik telafi’ terimiyle açıklıyor. Buna göre, en çok sömürülenler, savaşta kendi ait oldukları sınıf yerine sömürücüleriyle işbirliği yapmayı tercih ediyor.

Bu durum burada da aynı, onlarca yıldır böyle. Bir zamanlar İran gibi Körfez ülkelerinden ve özellikle Irak'tan, Kuzey Afrika’dan, Yemen'den gelen büyük Mizrahi Yahudiler dalgası vardı. Bu yüzden buraya geldiler. Sömürüldüler, ötekileştirildiler, alay edildiler, ezildiler ve dışlandılar. Ama onlara sürekli, özellikle de son birkaç on yılda, egemen ulusun bir parçası oldukları ve Araplara karşı olmaları gerektiği söylendi. Ve bu böyle devam ediyor.”

Cassif, 8 Eylül 2023'te Doğu Kudüs'teki Şeyh Cerrah mahallesinde Yahudi evlerinden Arap ailelerin tahliye edilmesine karşı düzenlenen protesto sırasında Filistin bayrağıyla.

‘Biz insanlara ulaşamadıkça bu sesler çoğalmaz’

Cassif, komünistler dışında kimsenin ses çıkarmamasını da bu duruma bağlıyor ve örgütlenmenin önemine dikkat çekiyor:

“Bence bu, bu topluluklara ulaşamamızın nedenlerinden biri. Elbette bizi destekleyen birçok kişi var, ancak ihtiyacımız olandan daha az, istediğimizden daha az ve olması gerekenden daha az. Ama devam etmeye çalışıyoruz, daha fazla destek kazanma çabalarımıza devam ediyoruz, ancak bu kolay olmaktan çok uzak.”

‘Bizi takdir eden binlerce kişi var’

Soykırıma tepki gösteren siyasi grupların bu kadar az olması bir ülke için ne olursa olsun alışılmadık bir durum. Bu bağlamda, Cassif’e ülkenin siyaset arenasında harekete geçemeyen ancak kendilerini takdirle karşılayan grupların olup olmadığını sorduk.

Soruya “Kesinlikle var” yanıtını veren Cassif, şöyle devam etti:

“Yaklaşık bir, bir buçuk yıl önce, daha önce bahsettiğim solcu Mizrahi Yahudilerin yanı sıra birçok kuruluş ve dernek de dahil olmak üzere en az 70 kurumla birlikte bir barış ortaklığı kurmayı başardık. Toplumsal adalet için işgale karşı soykırıma karşı birlikte hareket ediyoruz. Elbette çalışmalarımızı takdir eden binlerce kişi var, çünkü parlamentoda sosyal fraksiyonlar hakkında en çok konuşan biziz. Halka hitaplarımız, gündem maddeleri ve madencilere yönelik soru önergeleri ve yasa tasarıları gibi... Parlamentoda sosyal çalışma ve mücadele yürütüyoruz. Bir yandan birçok insan da bunlardan habersiz. Bazıları biliyor ama umursamıyor, bazıları da biliyor ve bu yüzden bizi destekliyor. Yani, çalışmalarımıza devam ediyoruz. Bunu öylece terk edemeyiz.”

‘Bugün yalnızca komünistler değil, birçok İsrailli tehlikede’

Cassif’e ayrıca İsrail’de komünist olmanın günlük hayatta zorluk getirip getirmediğini sorduk. Cassif, bunun eskiden geçerli olduğunu, ancak günümüzde zorluk çekenlerin yalnızca komünistler olmadığına işaret etti:

“Yaklaşık 50-40 yıl önce komünist olmak zordu. Ama İsrail'de bugün fiziksel tehdit altında olmak için ya Arap olmak ya da tanınmış bir solcu olmak yeterli, illa komünist olmak zorunda değil. Örneğin, son yıllarda insanlar Netanyahu hükümetine karşı mücadeleyle ilişkilendirildi. Rehinelerin terk edilmesini ve kurban edilmesini protesto etmek için sokaklara çıkan insanlar vardı. Bildiğiniz gibi, polis ve faşist hareket tarafından vahşice saldırıya uğradılar ve dövüldüler. Bu yüzden, Aymen (Odeh) ve ben, birkaç ay önce soykırıma karşı konuşmam için davet edildiğim, çoğunluğu Yahudi olan bir gösteride neredeyse linç ediliyorduk. Polisin önünde neredeyse faşist bir kalabalık tarafından sıkıştırılıyorduk, polis hiçbir şey yapmadı. Yani komünist olmak başlı başına tehlikeli değil, Arap, solcu veya ilerici, hatta liberal olarak anılmak bile oldukça tehlikeli hale geliyor.”

‘Filistinlilerin kurtuluşu olmadan barış olmaz’

Son olarak Cassif, bölgede gerçek anlamda barışın nasıl gelebileceğini anlattı:

“Daha dün Mısır'da bile Filistinlilerin kendi kaderini tayin hakkını reddettiler ve Filistinlilerin kendi devletlerine sahip olacağı bir çözümü desteklediğini söylemeyi reddettiler. Öyleyse bu nasıl bir barış? Filistinlilerin kurtuluşu olmadan barış olmayacak. Filistinlilerin vahşi ve ölümcül işgalden tamamen kurtulmaları ve İsrail'in Haziran 1967'de işgal ettiği tüm topraklarda kendi bağımsız devletlerine sahip olmaları olmazsa olmaz bir koşuldur. Bu, mülteci sorununa Birleşmiş Milletler'in önerdiği adil çözümün tek yoludur. Bu, hem Filistinliler hem de İsrailliler için barış ve adalete ulaşmanın tek yoludur. Başka yolu yok. Ve biz de oraya ulaşmak için elimizden gelenin en iyisini yapmaya devam ediyoruz.”

                                                        ***

Yazarımız Tevfik Çavdar’ın anılırken anımsattıkları -Ali Rıza Aydın-

Emekçi halk ve yurtseverlik sorumluluğumuz, Tevfik Çavdar’ın devrettiği birikimi bugün ana akışın tersine örgütlemeyi daha elzem kılıyor.

15 Ekim 2012’de aramızdan ayrılan ağabeyimiz, yazarımız Tevfik Çavdar’ın 1931 yılında İzmir’de doğduğunu, İstanbul İktisat Fakültesi’ni bitirdiğini, uzun yıllar Devlet İstatistik Enstitüsü ve Devlet Planlama Teşkilatı’nda görev yaptığını, kısa yaşam öyküsünün devamını ve soL’daki uzun yıllara yayılan haftalık yazılarını soL’un yenilenen, güçlenen, zenginleşen akışında bulmak olanaklı.

Tevfik Çavdar, Türkiye’nin siyasal ve ekonomik tarihi üzerine birçok makale ve kitaba emek veren, temel Marksizm bilgilerini de içeren eğitim kitapçıkları hazırlayan araştırmacı yazarımız olmak yanında birikimini yüksek öğretimde, sendikalarda ve çeşitli eğitim-öğretim kurumlarında verdiği derslere de yansıtan, planlamacılıkta uzman, tarih ve edebiyata, dolma kalem ve Beşiktaş’a ve de sevdalı Hocamız. 

Tanışıklığımız, ağabey-kardeş saygın dostluğumuz 1977’de, Sayıştay’da Sevgili Eşi, 2023’te aramızdan ayrılan Özden Çavdar aracılığıyla başladı. soL’daki buluşmamız ne yazık ki uzun süremedi. Özden Ablamızı ve Tevfik Ağabeyimizi saygıyla anıyoruz.

"Tevfik Çavdar'ın Kitabı" adlı Gamze Erbil çalışmasında (Yazılama Yayınevi, 2008) Tevfik Çavdar kısa ve öz şöyle anlatılır: 

"Tevfik Çavdar Türkiye'nin en üretken aydınlarından. Emekçi halka ve ülkesine karşı sorumluluk bilinciyle bir iktisatçı olarak üstlendiği görevlerin yanı sıra, sürekli yazan, konferanslar veren, panellere katılan birisi... Çok insan tanıdı, çok gözledi, dolaştı, muhabbet etti, okudu. Aslında bir kitaba sığmayacak kadar dolu dolu yaşadı ve yaşamaya devam ediyor.”

Burjuva anayasalarında "gelişimden değil salınımdan" söz edilebileceğini, "sınıf mücadelesinin paralelinde ya da yönünde bazı gel-git değişimlerin” burjuva özü etkilemeyeceğini hep vurguladı: "Anayasa’da gelecekte yapılacak değiştirmelerin boyutunu sınıfsal mücadele tayin edecektir. Sınıfsal mücadelede dengenin kimin lehine bozulabileceğini işçi sınıfının gücü ve direnme inancı belirleyecektir."

“Unutulmamalıdır ki gelişimin çizgisi ulus egemenliğinden halk egemenliğine yöneliktir” derken anayasa tartışmalarına ama özellikle de cumhuriyet ilkelerinden en temeline, halk egemenliğe vurgu yaptı ve bu ilkeyi ödünsüz savundu Tevfik Ağabey. İşçi sınıfının savaşımından ve yurtseverlikten hiç kopmadı.

Cumhurbaşkanının son ABD ziyaretine ilişkin bir yorumu Çavdar’ın 10.7.2006 günlü “Yeni teslimiyet belgesi” başlıklı soL yazısında buluyoruz. Bu yoruma Suriye ve Filistin’i ekleyerek okuyabilirsiniz.

“Geçen hafta, ABD'nin başkentinde, Dış İşleri Bakanımız Stratejik Vizyon Belgesini ABD Dış İşleri Bakanı Rice ile karşılıklı imzaladı ve ortak bir basın toplantısıyla bu haberi meşrulaştırdı. Belgenin girişinde ise şu satırlar yer alıyordu: 

‘Bölgesel ve küresel hedeflerimiz bağlamında aynı doğrular ve değerler bütününü paylaşıyoruz. Bunlar barış, özgürlük ve refahın geliştirilmesidir.’ 

İlk bakışta çok çekici bir amaç göze çarpıyor. Ama bu parlak barış, demokrasi, özgürlük ve refah sözcüklerinin gerçek anlamını düşündüğümüzde nasıl bir tuzağın hazırlandığını hemen görüyoruz. Hangi barış? İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra sürekli olarak cephe açan ABD'nin tanımladığı barış mı? Buna Latince deyimiyle 'Pax Amerikana' diyoruz, ne anlama geldiğini Afganistan, Irak örneğiyle bitecrübe biliyoruz. Demokrasi ve özgürlüğün ABD jargonunda nasıl betimlendiğini Irak başta olmak üzere elli yıllık geçmişimizde tanık olduğumuz Şili, Arjantin, Nikaragua ve hatta ülkemizdeki darbelerle farkındayız. Refaha gelince, küreselleşen kapitalizmin neo-liberal uygulamaları ile gelişmekte olan ülke halklarını nasıl yoksulluğa sürüklendiğini görüyoruz ve bu yoksullaşmaya IMF politikaları nedeniyle ülkemizde de tanığız.”

Daha öncelere 1987’ye gittiğimizde, “’Müntehib-i Sani’den (İkinci Seçmenden) Seçmene” kitabındaki değerlendirme de bugünleri tanımlıyor:

“24 Ocak (1980) kararları sonucu Türkiye, Dünya pazarlarına bağımlı sınıfsal ya da sınıf kesimleri tarihinin hiçbir döneminde olmadığı kadar etkinleşmiştir. Kapitalizmin gelişmesi, oligarşik bir devletin varlığıyla özdeş hale gelmiştir. Burjuva kesimler, feodal kalıntılar, emperyalist uluslararası sermayenin birleşimidir yukarıda tanımladığımız oligarşik devlet. Bu bir nevi uluslararası sermayenin güdümünde 'burjuva diktatörlüğüdür'. Oligarşik devletin uluslararası sermayeyle kurduğu ittifak sıkıdır, güçlüdür. Böylece sadece Türkiye’ye özgü değil, Dünyadaki birçok kapitalist ülkeyi de içerisine alan bir ‘Oligarşik Blok’ oluşmuştur. Bu blokun stratejisi ise solun, bir başka deyimle her zaman karşılarında olması gereken halk blokunun parçalanmasıdır. Bu parçalanma işlemi zaman zaman halkçılık görünümü altında yapılmaktadır.”

Düşünen, gözlemleyen ve üreten insan olarak düşündüren ve ürettiren etkisi yaygın bir aydındı Tevfik Ağabey. 

Aydemir Güler’in soL’daki 15.10.2022 günlü “Tevfik ağabey gideli on yıl geçmiş!” yazısında vurguladığı gibi “Her zaman Marksistti. Ancak yaşamının 1990’ların sonlarından 2012’ye kadar süren son diliminde, komünistlerle birlikte düşünür ve çalışır oldu. Bu yönelim ana akışın tersinedir”.

Emekçi halk ve yurtseverlik sorumluluğumuz, Tevfik Çavdar’ın devrettiği birikimi bugün ana akışın tersine örgütlemeyi daha elzem kılıyor.

                                               /././

CHP ve NATO tartışması: 'Amerika'nın hizmetinde', 'AKP'den geri', 'NATO memuru', 'Tetikçi olmamalıyız' -Aslı İnanmışık/Yalçın Çuğ-soL-

CHP'de "gözden kaçan" NATO raporu partide tartışma başlattı. Konuyla ilgili pek çok ismin farklı fikirleri savunduğu anlaşıldı. Peki rapor, o çevrede nasıl karşılandı? soL, 4 isimle konuştu.

CHP'nin NATO Parlamenterler Asamblesi’ne (NATO PA) sunduğu “İran tehdidi” konulu rapor büyük yankı buldu.

Rapor Eylül ayında NATO PA'ya sunulmuştu. Kimse fark etmedi, hiç gündeme gelmedi. 14 Ekim'de soL'un haberi ve TKP Genel Sekreteri Kemal Okuyan'ın X mesajıyla konu birdenbire gündeme oturdu.

Ekrem İmamoğlu'nun İsrail'i Venezuela'ya davet edecek kadar gözü dönmüş bir muhalife Nobel Barış Ödülü verilmesini kutlaması, üstüne Özgür Özel'in Brüksel'de Batı kültürünü yere göğe koyamamasının hemen ardından gelen rapor, bu kez gelişigüzel bir söylem değil, ayrıntılı bir pozisyon ifade ettiği için de çok tartışıldı. 

Rapor, CHP içerisinde de hareketliliğe yol açtı.

Partililer, milletvekilleri, eski vekiller, CHP'yi yakından tanıyan kimi isimler, NATO'ya sunulan raporu tartışmaya başladı.

soL bu isimlerin bir bölümüne ulaştı.

Bazı isimler "çeşitli gerekçelerle" konuşmak istemedi, yorum yapmaktan kaçındı. Partinin önemli kademelerindeki bazı sorumlu isimler, şaşırtıcı bir biçimde "rapordan haberleri olmadığını" söyledi ve görüş beyan etmedi.

CHP'nin parti programında* üyeliğin ve ilişkilerin geliştirilmesinin savunulduğu NATO konusunda farklı farklı görüşler ortaya çıktı.

Sertel: NATO çok açık ve net Amerika'nın hizmetinde

Raporla ilgili genel bir değerlendirme yapan eski CHP İzmir Milletvekili Atila Sertel, "ABD emperyalizminin ilişki kurmadığı, tehdit etmediği, işgal etmediği, yönetimine müdahale etmediği hiçbir ülke yok dünyada. Emperyalizmin yönetmesine karşıyım. Komşumuzla ilişkiler çerçevesinde de, Amerika'nın müdahalesinin yanlış olduğunu düşünüyorum" dedi. Sertel şöyle devam etti:

Her ülke kendi iç yönetimini kendisi idare etmeli. Ama ne yazık ki bu gördüğünüz gibi... ABD kendini dünyanın patronu ilan etmiş, her yere müdahale etmeye yetkili sayıyor. Tüm insanları felakete sürüklüyorlar. Bir yandan silah, uçak, bomba üretip satıyor, savaşı körüklüyorlar. Ellerindeki silahları satmaları için dünya halklarının savaşması lazım. Emperyalizm dünyayı bu kısır döngüde yönetiyor. NATO da çok açık ve net Amerika'nın hizmetinde.

NATO'ya karşı olup olmamak da önemli değil, o bir ittifak. Ülkelerin kendi güvenliğini sağlamak için kurulmuş bir teşkilat. Öte yandan Amerika'nın bu konuda müdahalesi çok açık ve net. NATO da tabii ki en büyük destekçisi oluyor. Ancak NATO'ya girip girmeyeceğine ülkeler kendisi karar vermeli. Asıl emperyalizmin saldırganlığına dur demek lazım, binlerce çocuk öldü. Dünyadaki bütün yönetimler böyle düşünmeli.

NATO'nun kullandığı Kürecik Üssü'nü hatırlattığımız Sertel şöyle dedi:

Kürecik'in bize yararı ne ki? Amerika'nın üssüne, dış müdahalelerine konum sağlayan bir yer.

Çakırözer imzalı raporda, İran tehdidine karşı Kürecik Üssü'nün önemine dikkat çekiliyordu. 

Oysa Kürecik Üssü hep ABD ve NATO'nun hizmetinde olduğu için, 1970'lerde Sinan Cemgil ve yoldaşları, Deniz Gezmiş'lerin idamını önlemek için Kürecik Üssü'ne karşı eylem yapmayı planlıyordu.

Cihaner: Ancak bir NATO memuru tarafından yazılabileceğini düşünüyorum

Meclis’te üç dönem boyunca CHP’yi temsil eden İlhan Cihaner de sözlerine “Umarım rapordaki perspektif partinin görüşü olarak olgunlaşmamıştır. Raporu kaleme alanların kendi görüşleri olduğunu umut ediyorum” diyerek başladı.

Benimsenilen ilkelerle arasındaki makasın zaman zaman açılabilmesine karşın CHP’nin bağımsızlıkçı ve antiemperyalist bir çizgiyi savunduğunu öne süren Cihaner, “En azından CHP’ye destek veren kitleler partiyi sosyal demokrat bir çizgide görür ama raporda bunun izleri yok. CHP'ye oy verenlerin, CHP'ye biçtikleri rollerle uyuşmuyor bu rapor” diye konuştu.

Cihaner, raporun kabul edilemez olduğunu vurguladı:

ABD ve müttefiklerini uluslararası toplumun yegâne doğrusu, iyisi, hatta kurallara dayalı uluslararası düzenin savunucusu olarak görmek akıl alır bir şey değil. Hele hele Filistin’deki soykırımı aşan o büyük felaket daha hafızamızda canlıyken… Neredeyse tüm varlığını İsrail’in güvenliğine, Filistinlilerin ortadan kaldırılmasına vakfetmiş olan ABD’nin öncülüğünde kurallara dayalı uluslararası düzenden bahsetmek bana çok safça ve çocukça geliyor. Bu kabul edilebilir bir şey değil.

En önemlisi de Sovyetler Birliği’nin çözülmesiyle birlikte herhangi bir amacı kalmamış -olumlu anlamda söylemiyorum- NATO’yu ve çıkarlarını bu kadar önemseyen bir rapor Cumhuriyet Halk Partisi'nden çıkmamalıydı.

İran, Çin, Rusya ve Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti’nin raporda “kargaşa ekseni” olarak nitelendirilmesine de değinen Cihaner, “NATO ve ABD’nin Ortadoğu'ya yönelik emperyalist müdahalelerini göz ardı edip böyle bir rapor düzenlenmesini gerçekten aklım almadı” dedi.

Cihaner, böylesi bir raporun “yol kazası” olamayacağını belirtti ve “Böylesi bir raporun ancak NATO çıkarlarını önceleyen bir NATO memuru tarafından yazılabileceğini düşünüyorum” diye konuştu.

Oyan: CHP bu konuda AKP'den geri durumda

22, 23 ve 24. Dönem'de CHP'de Milletvekilliği yapmış olan soL yazarı ve Türkiye Halk Temsilcileri Meclisi (THTM) Sözcüsü Prof. Dr. Oğuz Oyan ise bazı dönemler dışında CHP’nin 1950’li yıllardan beri hep NATO tarafında konumlandığını belirtiyor. Buna karşın günümüzde doludizgin bir NATO’culuğun CHP içinde öne çıktığını aktarıyor.

CHP’nin dış politikada ABD’yi ve Avrupa’yı karşına almak istemediğini ifade eden Oyan, “ABD ve NATO’nun karşısına aldıklarını biz de karşımıza alalım yaklaşımı var. Bu aslında ABD’den destek almadan iktidar olunamaz varsayımının bir uzantısı” diye konuşuyor.

Rusya, Çin, İran ve Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti’ne yönelik “kargaşa ekseni” tanımlamasının, AKP tarafından bile dile getirilmediğini belirten Oyan, AKP’nin söz konusu ülkelere yönelik adımlarını anımsatıyor ve “CHP bu konuda AKP’den geri durumda. Dolayısıyla bu durum çok tehlikeli. CHP'nin mutlaka buna bir denge getirmesi gerekir” diyor.

Oyan, CHP’nin kendisiyle de çeliştiğini vurguluyor ve “CHP son zamanlarda İsrail’in soykırımına karşı iktidardan çok daha sert bir söylem üretiyor. Hatta zaman zaman ABD’ye kafa tutan bir çizgide gibi gözüküyor. Ama bütün bunların arkasından böyle bir rapor hazırlandığında, tüm bunların samimiyetsiz olduğu anlaşılıyor” ifadelerini kullanıyor.

CHP'nin Dışişleri Bakanlığından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Namık Tan'ı işaret eden Oyan, sözlerini şöyle noktaladı:

Dışişleri Bakanlığından gelen Parti yöneticileri NATO’cu ve Amerikancı çizginin dışına çıkamazlar. Bunlar Nato’cu şahin kanadı oluşturur. Eğer politikayı onlara teslim ederseniz zaten ortaya bu çıkar ve bu da bilinçli bir tercihtir. 

Bunun dışında CHP liberal politikacılar tarafından kuşatılmış vaziyette. Bunu NATO Parlamenter Asamblesi’nde CHP’yi temsil eden milletvekilli de dahil olmak üzere söylüyorum.

Bizzat Cumhuriyet Halk Partisi'nin kurucusunun yurtta barış, dünyada barış çağrından bu kadar uzaklaşılabilir. Sanırım daha fazla uzaklaşılamazdı.

 Havutça: Ne CHP ne de Türkiye, NATO’nun bölgedeki tetikçisi haline getirilemez

Üç dönem boyunca CHP’nin Balıkesir Milletvekili olan Namık Havutça da CHP’nin tarihsel misyonu itibarıyla NATO’nun genişlemesine yönelik bir görevi ve misyonu olmadığına dikkat çekiyor ve "Bu ‘Yurtta barış, dünyada barış’ şiarı ve Atatürk'ün oluşturduğu dış politika dengeleriyle örtüşen bir durum değil. Cumhuriyet Halk Partisi'nin bölgesinde barış sağlayacak politikalar geliştirmesi ve desteklemesi gerekir" yorumunda bulunuyor.

İran ile Türkiye’nin bazen sorunlar yaşasa da aralarında yüzyıllardır düşmanlık hukuku olmadığını ifade eden Havutça, şöyle devam ediyor:

Bizim misyonumuz İran’ı düşmanlaştıracak, kutuplaştıracak bir politika değil, tam aksine bölgesel barışı destekleyici bir politika olmalıdır. Ne Cumhuriyet Halk Partisi ne de Türkiye, NATO’nun bölgedeki tetikçisi haline getirilemez. Bu durum kabul edilmez. Bu coğrafya bizim kaderimiz. Ne Rusya’yla ne İran’la ebedi düşmanlığımız olamaz. 

Bizim bölgesel dengeleri ve barışı sağlayacak, kutuplaşmadan uzak raporları öncelememiz gerekiyor. NATO’nun genişlemesini savunan bir çizgi ve NATO’nun hamisi gibi bir tutum CHP’nin dış politikasıyla örtüşmez, bu nedenle de kabul edilmez. Çünkü Cumhuriyet Halk Partisi'nin böyle bir misyonu yok.

CHP'nin ABD-İsrail ekseninde Ortadoğu'nun şekillenmesine yönelik politik hatta gelmesinin mümkün olmadığını savunuyor Havutça. Bölgesel barışa ve uzlaştırıcı politikalara dikkat çekiyor ve "Dolayısıyla İsrail'in katliamlarını meşrulaştıracak, İsrail'le bizi yan yana getirecek, Türkiye’yi ABD-İsrail çizgisine getirecek politikaya karşı çıkılmalı" diyor.

"O zaman CHP temsiliyetine sahip herhangi bir kişi inisiyatif alarak kendi görüşlerine yer verdiği bir raporu sunabilir mi?" sorusuna ise şu cevabı veriyor:

Hazırlayan kişinin kişisel görüşüdür. Cumhuriyet Halk Partisi'nin yetkili kurullarını ve Cumhuriyet Halk Partisi'ni bağlamaz diye düşünüyorum. Böyle bir politik hattı Cumhuriyet Halk Partisi kabul edemez. Dolayısıyla ben böyle bir raporun Cumhuriyet Halk Partisi’ni kapsadığını düşünmüyorum.

Bir şeyin parti görüşü olabilmesi için ya yetkili komisyonlarda mutabakata varılması ya da genel başkan tarafından dillendirilmesi gerekir. Mesela Anayasa Uzlaşma Komisyonu’nda pek çok konuşma yaptım. Onlar benim kişisel görüşlerimdi. İran’la kutuplaşmayı, CHP’nin yetkili kurullarının destekleyeceğini düşünmüyorum ben. Tabii partinin yetkili kurullarının nasıl bir karar aldığına vakıf değilim, kişisel görüşlerimi ifade ediyorum.

Aslı İnanmışık/Yalçın Çuğ-soL

*Partinin sitesinde bulması çok güç olan programa ulaşmak için verilen bağlantıya tıklandığında, site sizi ana sayfaya yönlendiriyor. Yani CHP'nin programına yurttaşların şu anda parti sitesinden ulaşması mümkün değil.

‘Kaçma şüphesi yok’ dediler, güle oynaya kaçtı -Yavuz Alatan/SÖZCÜ-

Onlarca suça karışan eski AKP’li vekil Taşkesenlioğlu’nun ayrıldığı eşi Ünsal Ban artık Yunanistan’da. Daha önce de kaçarken yakalandı, “kaçma şüphesi yok” diye bırakıldı.

Çelişkiler ülkesi Türkiye, önceki gece tam da dönemin ruhuna uygun bir firara tanıklık etti. Eski AKP’li vekil Zehra Taşkesenlioğlu’nun ayrıldığı eşi Ünsal Ban, Sedat Peker’in ifşaaları sonucu 2022’de gözaltına alındı.

MİLYONLARI GÖTÜRDÜ

Rektörü olduğu Türk Hava Kurumu Üniversitesi’nde yolsuzluk, rüşvet, borsada manipülasyon, kara para aklama, dolandırıcılık, zimmet gibi suçlardan hakkında 4 ayrı dava açıldı.

Eski eşi Taşkesenlioğlu, “Paraları yurtdışına kaçırıyor” bile dedi.

Ancak etkin pişmanlıktan yararlanan Ünsal Ban, yurtdışına çıkış yasağı ile tahliye edildi. Ancak yurtdışına kaçmaya çalışırken yakalandı. Yunanistan’dan mülk satın aldığı için “Altın vize” ile oturma izni olan Ban, sahte gemi adamı belgesiyle kaçmak üzereyken Fethiye’de yakalandı.

Kaçarken yakalanmasına rağmen “Kaçma şüphesi” görülmedi ve serbest bırakıldı. Oysa ülkemizde “kaçma şüphesi var” denilerek, belediye başkanları, siyasetçiler, gazeteciler, öğrenciler cezaevinde çile dolduruyor.

RAHAT RAHAT GİTTİLER

Daha yakın zamanda İBB borsası suçlamasıyla adli kontrol uygulanan avukat Mehmet Yıldırım yurtdışına kaçarken yakalanmıştı. Ancak “kaçma şüphesi yok” denilerek adli kontrolle bırakılmıştı. Kaçarken yakalanan kişiye, “kaçma şüphesi yok” hükmü...

Nihayet tüm hazırlıklarını yapan Ünsal Ban, ilkinde başaramadığı firarı ikincisinde başardı ve Yunanistan’a kaçtı, herkes arkasından bakakaldı.

TAŞKESENLİOĞLU-BAN BİTMEYEN SKANDAL

Zehra Taşkesenlioğlu ile Ünsal Ban’ın olaylı boşanma süreci, Türkiye gündemine oturmuştu. Taşkesenlioğlu, boşanma dilekçesinde eski eşi Ünsal Ban’a evlilikleri sürerken 2.5 milyon doları nakit olarak elden teslim ettiğini iddia etmişti.

Milletvekili, bu parayı Ban’ın ticari faaliyetlere girmesi için yaptığı “baskı” sonucu verdiğini savundu. Taşkesenlioğlu, Ban’ın bu parayla başkaları adına şirket kurup hisse alıp sattığını öne sürdü. Skandalın bir ayağı, Taşkesenlioğlu’nun SPK Başkanı olan kardeşi Ali Fuat Taşkesenlioğlu üzerinden yürütülen rüşvet ağı iddialarıydı.

İş insanı Mine Tozlu Sineren, Taşkesenlioğlu aracılığıyla 12 milyon TL rüşvet teklifi aldığını doğruladı. Ban, eşiyle yaşadığı bir tartışmayı gizlice kaydedip sızdırdı. Görüntülerde, Taşkesenlioğlu’nun bıçakla eşine saldırıp “Para kazanacaksınız diye beni yakıyorsunuz” diye bağırıyordu.

Ünsal Ban eşi Taşkesenlioğlu’nun eli bıçaklı görüntüsünü sızdırmıştı.

Ünsal Ban’ın vukuatları

- Borsa İstanbul’da hisse manipülasyonu ile küçük yatırımcıları mağdur ederek yüz milyonlarca liralık vurgun.

- Üniversite arsasasına sadece yüzde 20 payla kat karşılığı inşaat yaptırmak. Rüşvet olarak aldığı 70 daireyi de üçte bir fiyatına bir emlakçıya toptan sattırmak.

- Helikopter ihalesi, İHA projesi, yurtdışı görevlendirmeler ve maaş ödemelerinde usulsüzlükler.

- 5 adet lüks kol saati alıp üniversiteye fatura etmek. 

- Kara para aklama.

- Zina gerekçesiyle eski eşine toplam 22 milyon TL tazminat ödemeye mahkum edildi.

AKP’li GÜLER’İN YORUMU: Bağımsız yargıdan kimse kaçamaz

AKP Grup Başkanvekili Abdullah Güler’e Ünsal Ban’ın kaçışı soruldu. Güler sadece başlıktaki cevabı verdi.

Yavuz Alatan/SÖZCÜ

https://youtu.be/rwQtcfV1pGk